207963

2568

โครงการวิจัยเดี่ยว

พัฒนาวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (ววน.) (งบประมาณแผ่นดิน)

การจัดทำแผนที่คาร์บอนฟุตพริ้นท์ของการสัญจรช่วงเวลาเร่งด่วน เพื่อสนับสนุนการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์

Mapping Carbon Footprint of Rush hour Traffic for Supporting Greenhouse Gas Emission Reduction of Phetchabun Rajabhat University

1. อาจารย์ธนาวรรณ พิณะเวศน์ (หัวหน้าโครงการ)

คณะวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประเมินปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากการใช้ยานพาหนะภายในมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์ และประยุกต์ใช้ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ (GIS) ในการจัดทาแผนที่เพื่อระบุจุดวิกฤต (Hotspots) ของการปล่อยคาร์บอนในช่วงเวลาเร่งด่วน ขอบเขตการศึกษาครอบคลุมถนนสายหลักภายในมหาวิทยาลัยซึ่งแบ่งออกเป็น 7 ส่วนถนน (Segments) โดยใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณผ่านการตรวจนับยานพาหนะภาคสนามเป็นเวลา 1 สัปดาห์ ใน 3 ช่วงเวลาเร่งด่วน (เช้า กลางวัน และเย็น) ข้อมูลที่ได้นามาคานวณหาค่าการใช้น้ามันเชื้อเพลิงและแปลงเป็นปริมาณก๊าซเรือนกระจกโดยอ้างอิงค่าสัมประสิทธิ์การปล่อยก๊าซเรือนกระจก (Emission Factor) ขององค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (อบก.) ผลการศึกษาพบว่า ปริมาณการสัญจรสะสมรวมทุกส่วนถนนเท่ากับ 14,429 คัน โดยมีรถจักรยานยนต์เป็นพาหนะที่มีสัดส่วนการใช้งานสูงสุด การประเมินปริมาณการปล่อยก๊าซเรือนกระจกในวันธรรมดามีค่าเท่ากับ 569.3742 kgCO₂eq ต่อวัน และเมื่อคาดการณ์เป็นค่าคาร์บอนฟุตพรินท์รายปี พบว่า มีค่ารวมเท่ากับ 333.109 ton CO₂eq km^-1year^-1 ผลการวิเคราะห์เชิงพื้นที่ผ่านโปรแกรม QGIS โดยใช้วิธีการจำแนกแบบทุกช่วงชั้นเท่ากัน (Equal Interval) ระบุว่าส่วนถนนที่ 1 (เส้นทางเข้า-ออกหลัก) เป็นจุดวิกฤตที่มีระดับความรุนแรงสูงสุด (High - สีแดง) โดยมีค่าคาร์บอนฟุตพรินท์เท่ากับ 134.9806 ton CO₂eq km^-1year^-1 งานวิจัยนี้แสดงให้เห็นว่าแผนที่เชิงพื้นที่เป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้ผู้บริหารมองเห็นภาพรวมของแหล่งมลพิษได้อย่างชัดเจน เพื่อนาไปสู่การกาหนดนโยบายมหาวิทยาลัยสีเขียว (UI Green) เช่น การจัดการจราจร การส่งเสริมโครงการ "Bike & Walk" และการเพิ่มพื้นที่สีเขียวเพื่อดูดซับก๊าซเรือนกระจกในจุดที่มีความหนาแน่นสูงอย่างเป็นรูปธรรม




This research aims to evaluate greenhouse gas (GHG) emissions from vehicle usage within Phetchabun Rajabhat University and to apply Geographic Information System (GIS) technology to develop spatial mapping that identifies carbon emission hotspots during rush hours. The scope of the study covers the university's main roads, categorized into 7 distinct road segments. The methodology employed a quantitative approach through a one-week field traffic count during three peak periods: morning, noon, and evening. The collected data were used to calculate fuel consumption and converted into GHG emissions based on the emission factors provided by the Thailand Greenhouse Gas Management Organization (TGO). The findings revealed a total accumulated traffic volume of 14,429 vehicles across all segments, with motorcycles representing the highest proportion of usage. The daily GHG emission for weekdays was estimated at 569.3742 kgCO₂eq, while the projected annual carbon footprint totaled 333.109 ton CO₂eq km^-1year^-1. Spatial analysis conducted via QGIS using the Equal Interval classification method identified Road Segment 1 (the main entrance-exit) as the primary hotspot with the highest severity level (High - Red), recording a carbon footprint of 134.9806 ton CO₂eq km^-1year^-1 . This study demonstrates that spatial mapping is a crucial tool for administrators to clearly visualize pollution sources. These empirical data support the implementation of the UI Green University policy, facilitating targeted strategies such as traffic management, the promotion of "Bike & Walk" initiatives, and the expansion of green spaces for carbon sequestration in high-density areas.

แผนที่คาร์บอนฟุตพรินท์,การสัญจรช่วงเวลาเร่งด่วน,ก๊าซเรือนกระจก,ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ (GIS),มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบูรณ์,Carbon Footprint Mapping,Rush-Hour Traffic,Greenhouse Gas (GHG) Emissions,Geographic Information System (GIS),Phetchabun Rajabhat University

ดาวน์โหลด เปิด : 3 ครั้ง

ดาวน์โหลด  เปิด : 3 ครั้ง

149 ครั้ง