รายละเอียดข้อมูลโครงการวิจัย
รหัสโครงการวิจัย
PCRU_2561_L034
ปีงบประมาณ
2561
ประเภทโครงการ
โครงการวิจัยเดี่ยว
ประเภททุน
เพื่อแก้ปัญหาหรือสร้างความเข้มแข็ง
ชื่อโครงการวิจัย
การมีส่วนร่วมของประชาชนในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำโดยการคืนป่าสู่ธรรมชาติต้นน้ำป่าสัก จังหวัดเพชรบูรณ์
ชื่อโครงการวิจัย (EN)
Public Participation in Water Resource Management through Reforestation to the Pasak Upstream Nature of Phetchabun
นักวิจัย
1. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร. สุวัฒน์ อินทรประไพ (หัวหน้าโครงการ, ร้อยละการทำวิจัย 100 )
สาขาวิชา/กลุ่มงาน
สาขาวิชา ยุทธศาสตร์การพัฒนาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
หลักสูตร
รัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต (รป.บ. 4 ปี)
คณะ/หน่วยงาน
คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัญหาในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำลุ่มน้ำป่าสัก 2) เพื่อศึกษาการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำของกลุ่มอนุรักษ์น้ำลุ่มน้ำป่าสัก 3)เพื่อศึกษารูปแบบการบริหารจัดการต้นน้ำลุ่มน้ำป่าสักโดยการมีส่วนร่วมของประชาชน 4) เพื่อศึกษาการปฏิบัติการจัดกิจกรรมคืนป่าสู่ธรรมชาติของชุมชนต้นน้ำตำบลท่าอิบุญ 5) เพื่อติดตามการบริหารต้นน้ำลุ่มน้ำป่าสักของชุมชนต้นน้ำป่าสักตำบลท่าอิบุญ
 
กลุ่มตัวที่ใช้ในการวิจัยเชิงปริมาณคือ ประชาชนที่อาศัยอยู่ในเขตตำบลท่าอิบุญ อำเภอหล่มสัก จังหวัดเพชรบูรณ์ จำนวน 383 คน ได้มาโดยการสุ่มตัวอย่างแบบชั้นภูมิ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยการสัมภาษณ์และสนทนากลุ่มคือ ผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสียในการใช้น้ำของตำบลท่าอิบุญ จำนวน 29 คน และ 60 คน เลือกกลุ่มตัวอย่างโดยวิธีเจาะจง เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถาม สัมภาษณ์เชิงลึก และประเด็นการสนทนากลุ่ม สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และวิธีเชิงพรรณนาวิเคราะห์
 
ผลการวิจัยพบว่า สภาพปัญหาในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำต้นน้ำป่าสัก ด้านการบริหารจัดการตามการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรน้ำในพื้นที่ อยู่ในระดับปานกลาง โดยด้านการได้รับสนับสนุนจากหน่วยงานภายนอก อยู่ในระดับน้อย ด้านระบบชลประทาน อยู่ในระดับน้อย ด้านการประชาสัมพันธ์เกี่ยวกับการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำต้นน้ำป่าสัก อยู่ในระดับปานกลาง การมีส่วนร่วมของประชาชนในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำต้นน้ำป่าสัก ด้านการมีส่วนร่วมในการตัดสินใจ อยู่ในระดับปานกลาง ด้านการมีส่วนร่วมในการปฏิบัติการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ อยู่ในระดับปานกลาง ด้านการรับประโยชน์จากการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ อยู่ในระดับปานกลาง ด้านการประเมินผลการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ อยู่ในระดับปานกลาง การมีส่วนร่วมของประชาชนในด้านคืนป่าการคุ้มครองดูแลรักษาทรัพยากรป่า อยู่ในระดับมาก โดยด้านการคุ้มครองดูแล อยู่ในระดับมาก ด้านการมีส่วนร่วมของประชาชนในการคุ้มครองดูแลและรักษาสัตว์ อยู่ในระดับมาก
 
รูปแบบของการมีส่วนร่วมของประชาชนในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ ประกอบด้วย จัดตั้งคณะกรรมการบริหารจัดการน้ำของชุมชน สร้างความรู้ความเข้าใจเกี่ยวกับการบริหารจัดการน้ำและป่า ประชาสัมพันธ์ให้ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมบริหารจัดการน้ำ ควรมีการจัดตั้งเครือข่ายการจัดการน้ำเพื่อให้เกิดแลกเปลี่ยนการเรียนรู้ของชุมชน สร้างความตระหนักถึงความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสิ่งแวดล้อมธรรมชาติ จัดตั้งศูนย์เรียนรู้เกี่ยวกับการจัดการน้ำของชุมชน ประสานความร่วมมือกับหน่วยงานรัฐและหน่วยงานเอกชน และส่งเสริมสนับสนุนด้านอาชีพแก่ประชาชน
 
การปฏิบัติกิจกรรมคืนป่าสู่ธรรมชาติชุมชนต้นน้ำ พบว่า ชาวบ้านมีความกระตือรือร้นในการ ร่วมกิจกรรมปลูกป่า มีความรับผิดชอบต่อหน้าที่การงานที่ได้รับมอบหมาย และมีการแสดงความคิดเห็นแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกัน ส่วนการติดตามการบริหารจัดการน้ำต้นน้ำป่าสัก พบว่า ประชาชนเข้ามามีส่วนร่วมในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ ชุมชนได้รับความรู้สามารถพึ่งพาป่าและน้ำได้ ชุมชนจัดตั้งเครือข่ายชุมชนคนรักน้ำรักป่าและแต่งตั้งคณะกรรมการเพื่อดำเนินกิจกรรมของชุมชน และชุมชนเข้าใจเรื่องการมีส่วนร่วมมีความตระหนักเห็นคุณค่าของน้ำและป่า
 
คำสำคัญ : การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ, การคืนป่าสู่ธรรมชาติต้นน้ำป่า,การมีส่วนร่วม


This current study aimed to 1) discovery problems in water resource management in the Pasak basin, 2) determine water resource management of the Pasak Conservation Groups, 3) determine the public participation based Pasak upstream management, 4) examine activities of reforestation to the upstream nature of the villages in Tha Ibun sub-district, and 5) follow up the Pasak upstream management of the villages in Tha Ibun sub-district.
 
According to stratified sampling, the quantitative study gained the number of 383 as the samples from the people who live in Tha Ibun sub-district, Lomsak district, Phetchabun province. Meanwhile, the qualitative study purposively selected 29 of the stakeholders using water in live in Tha Ibun sub-district for interviews and another 60 for group discussion. In addition, the tools included a paper questionnaire, an in-depth interview, and a group discussion; the statistics used to analyze the data comprised frequency, percentage, mean, standard deviation and descriptive analysis.
 
The results showed the problems in water resource management in the Pasak basin varied as follows: Interest management of water resource in the area leveled moderate; Supports from external agencies leveled low; Irrigation system leveled low; Public relations about the Pasak upstream management leveled moderate. Meanwhile, the public participation based Pasak upstream management varied the following the results: Participation in decision-making was moderate; Participation in water resource management operations was moderate; Beneficiary from water resource management was moderate; Evaluation on water resource management was moderate; Participation in reforestation and forest conservation leveled high; Forest protection was high; Participation in wild animal protection and treatment was high.
 
The model of the public participation based Pasak upstream management consisted of a board of water resource management from villages, arranging any forms of knowledge and understanding of water and forest resource management, making public relations to persuade people to join water resource management, inculcating the awareness of coexistence between humans and nature, establishing a community learning center of water resource management, cooperating state sector and private sector, and promoting optional careers to the areal people.
 
The implementation on the activities of reforestation to the upstream nature of the villages showed the villagers were enthusiastic about the reforestation activities, responsible to the assigned duties, and confident to exchange ideas and opinion. Meanwhile, the follow-up of the Pasak upstream management showed the villagers participated in water resource management, the communities realized and relied on forests and water more, the communities willingly established a network and its committees to operate activities, and the communities came across the matter of participation and the awareness of the value of water and forests.
 
Keywords : water resource management, reforestation to the upstream nature, participation
คำสำคัญ
การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ,การคืนป่าสู่ธรรมชาติต้นน้ำป่า,การมีส่วนร่วม,water resource management,reforestation to the upstream nature,participation
สถานะโครงการ
ดำเนินการเสร็จสิ้น
บทคัดย่อ
เล่มรายงาน
PDF ดาวน์โหลด
(จำกัดจำนวน 8 หน้า เข้าสู่ระบบสำหรับเอกสารฉบับเต็ม)

เอกสารเพิ่มเติม
แสดง 1 ถึง 1 จาก 1 ผลลัพธ์
#ไฟล์เอกสารรายละเอียด
1 ประกาศทุนฯ 2561  (โหลด : 17 ครั้ง)