รายละเอียดข้อมูลโครงการวิจัย
รหัสโครงการวิจัย
PCRU_2558_NO12
ปีงบประมาณ
2558
ประเภทโครงการ
โครงการวิจัยเดี่ยว
ประเภททุน
สร้าง สะสมองค์ความรู้ที่มีศักยภาพ
ชื่อโครงการวิจัย
การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำลุ่มน้ำป่าสักเพื่อการเกษตรโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนในเขตจังหวัดเพชรบูรณ์และจังหวัดลพบุรี
ชื่อโครงการวิจัย (EN)
Water Resource Management of the Pasak River for Agriculture through Public Participation in Phetchabun and Lopburi Provinces
นักวิจัย
1. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร. สุวัฒน์ อินทรประไพ (หัวหน้าโครงการ, ร้อยละการทำวิจัย 100 )
สาขาวิชา/กลุ่มงาน
สาขาวิชา ยุทธศาสตร์การพัฒนาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
หลักสูตร
รัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต (รป.บ. 4 ปี)
คณะ/หน่วยงาน
คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์
บทคัดย่อ
          งานวิจัยนี้นำเสนอเรื่อง การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำลุ่มน้ำป่าสักเพื่อการเกษตรโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนในเขตจังหวัดเพชรบูรณ์และจังหวัดลพบุรี ซึ่งมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัญหาในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำลุ่มน้ำป่าสักเพื่อการเกษตรในเขตจังหวัดเพชรบูรณ์และจังหวัดลพบุรี  และ 2) เพื่อศึกษากระบวนการจัดการแหล่งน้ำเพื่อการเกษตรโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนในเขตจังหวัดเพชรบูรณ์และจังหวัดลพบุรี  ประชากรที่ศึกษา จำนวน 899 คน เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถาม (Questionnaire) สัมภาษณ์เชิงลึก (In-deep Interview) และการสนทนากลุ่ม การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพ แล้วนำมาวิเคราะห์ให้เห็นกระบวนการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ การวิเคราะห์ทางสถิติโดยใช้สถิติเชิงพรรณนา (Descriptive Statistic) หาค่าร้อยละ ส่วนค่าเฉลี่ย ค่าเบี่ยงเบนมาตรฐาน ใช้สถิติวิเคราะห์ (Statistical Analysis)
ผลการวิจัยพบว่า สภาพปัญหาในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำลุ่มน้ำป่าสักเพื่อการเกษตร ด้านการให้ความสำคัญกับการประชุมกลุ่ม อยู่ในระดับมาก มีค่าเฉลี่ย 4.06 การสนับสนุนจากหน่วยงานภาครัฐ มีค่าเฉลี่ย 3.66 การส่งน้ำล่าช้าไม่ทันฤดูกาลเพาะปลูกพืชในฤดูแล้ง มีค่าเฉลี่ย 3.56  การสนใจรับรู้ข้อมูลข่าวสารต่างๆ มีการประชาสัมพันธ์ มีค่าเฉลี่ย 3.64  และลำดับรองลงมาในระดับปานกลาง ด้านการช่วยแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้นและปรับปรุงการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ  มีค่าเฉลี่ย 3.37  การประเมินผลกระทบที่เกิดขึ้นแก่ชุมชน มีค่าเฉลี่ย 3.17 การสร้างความตระหนักให้ประชาชนต่อการจัดการทรัพยากรน้ำเพื่อการเกษตร มีค่าเฉลี่ย 3.14 การสนับสนุนจากหน่วยงานภาคเอกชน มีค่าเฉลี่ย 2.71 การสนับสนุนจากหน่วยงานอิสระและหน่วยงานภาคประชาชน มีค่าเฉลี่ย 2.51 ปริมาณน้ำในอ่างเก็บน้ำเพียงพอต่อการเกษตร  มีระบบชลประทาน มีค่าเฉลี่ย 3.11 การปรับปรุง หรือขยายคลองส่งน้ำ มีค่าเฉลี่ย 3.01 เจ้าหน้าที่ผู้มีส่วนเกี่ยวข้องได้เข้าไปช่วยเหลือ  มีค่าเฉลี่ย 2.77 ผู้นำชุมชนหรือเจ้าหน้าที่รัฐได้ประชาสัมพันธ์เกี่ยวกับการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ มีค่าเฉลี่ย 3.04 และการได้รับทราบข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับภัยธรรมชาติ  มีค่าเฉลี่ย 3.01

           สภาพปัญหาทรัพยากรน้ำจากการสัมภาษณ์และประชุมสนทนา พบว่า แหล่งน้ำแม่น้ำป่าสักตื้นเขิน ปริมาณน้ำไม่เพียงพอ ป่าไม้ต้นน้ำถูกทำลาย น้ำน้อยไม่พอใช้ในการเกษตร ประชาชนยากจน  แนวทางแก้ไขน้ำแล้ง ขุดลอกคลองสร้างทำนบกั้นตลิ่งพัง การสร้างฝายขนาดเล็ก ปลูกต้นไม้ ไม้ล้มลุก  หน่วยงานที่เกี่ยวข้องต้องสนับสนุนสร้างฝายเพิ่มตามจุดที่เหมาะสม สร้างรายให้ชุมชนให้มีน้ำเพียงพอต่อการประกอบอาชีพการเกษตร
การจัดการแหล่งน้ำเพื่อการเกษตรโดยการมีส่วนร่วมของชุมชนในเขตจังหวัดเพชรบูรณ์และจังหวัดลพบุรี ได้กระบวนการ 5 แนวทาง 1.  ผู้นำชุมชนมีบทบาทหน้าที่การถ่ายทอดข้อมูล ข่าวสาร การประชาสัมพันธ์ให้กับชุมชน 2.  รัฐเป็นผู้ขับเคลื่อนให้ภาคประชาชนและภาคเอกชนเข้ามีส่วนร่วม 3.  จัดกิจกรรมการบริหารแหล่งน้ำเพื่อการเกษตร 4.  ประชาชนร่วมตรวจสอบประเมินผลการบริหารทรัพยากรน้ำ 5.  การใช้ทรัพยากรน้ำในด้านการเกษตรด้วยความเป็นธรรม


This paper entitled “Water Resource Management of the Pasak River for Agriculture through Public Participation in Phetchabun and Lopburi Provinces” aimed to 1) examine common context of water resource management of the Pasak river for agriculture in Phetchabun and Lopburi provinces and 2) determine the methodology of water resource management of the Pasak river through public participation for agriculture in Phetchabun and Lopburi provinces. The number of the population used to study was 899.  The instruments used to collect data included a questionnaire, in-deep interviews, and group discussion. Because this study was relied on both quantitative and qualitative research, the data was analyzed through descriptive statistics, namely percentage, mean, and standard derivation.
The research findings showed: the common contents of problems in water resource management of the Pasak River for agriculture indicated that importance on group discussion was high at 4.06, state offices’ support was at 3.66, delay on water supply for the summer cultivation season was at 3.56, attention to diverse news and information was at 3.64. From subsequent to moderate results, solutions to happening problems and adjustment to water resource management was at 3.37, evaluation on social impacts was 3.17, public awareness of water resource management for agriculture was 3.14, private sector’s supports was at 2.71, non-profit organizations’ supports was at ….., public organizations’ supports was at 2.51. The adequate quantity of water for agriculture in the reservoir with systematic irrigation was at 3.11. Adjustment and extension of water pipes was 3.01. Officer-in-charge’s help was at 2.77. Public relation about water resource management by community leaders or state officers was 3.04. Approach to natural disaster news and information was 3.01.

 The context of water problems from the focus groups was found that nowadays the Pasak River became shallow and inadequate; moreover, the forest trees by two sides were deforested. Therefore, the shortage of water for agriculture happened, and people were poor. The solutions of water shortage were excavating canals, making bank barriers, building small check dams, forestation, and seasonal plants. The associated organizations had to promote making check dams at the rights spots, extra jobs, adequate water for agricultural plantation and livestock.
Water resource management of the Pasak River through public participation for agriculture in Phetchabun and Lopburi provinces recommended 5 approaches: 1. The community leaders paid an important role of broadcasting news, information, and other public relations., 2) the government were the main propeller in accordance with public and private sectors., 3 water resource management for agriculture were recommended ., 4 Publicly villagers followed up and evaluated water resource management for agriculture., 5. Any villages who applied water resource management for agriculture were vigorous communities. 
 
คำสำคัญ
การบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ,เพื่อการเกษตรของชุมชน,การเกษตรของชุมชน,Water resource management,agricultural communities
สถานะโครงการ
ดำเนินการเสร็จสิ้น
บทคัดย่อ
--
เล่มรายงาน
PDF ดาวน์โหลด
(จำกัดจำนวน 8 หน้า เข้าสู่ระบบสำหรับเอกสารฉบับเต็ม)

เอกสารเพิ่มเติม
แสดง 1 ถึง 1 จาก 1 ผลลัพธ์
#ไฟล์เอกสารรายละเอียด
1 ประกาศทุนฯ 58  (โหลด : 9 ครั้ง)